Zuiderzeemuseum in Enkhuizen
Vandaag rijden we naar Enkhuizen en parkeren we de auto op het gratis P&R-terrein bij het station in Enkhuizen.
Via de website van het Zuiderzeemuseum werden we geattendeerd op het evenement Avond in het Zuiderzeedorp. Een groot gedeelte van de avond staat in het teken van de Oud-Hollandse Kermis. Tijdens de herfstvakantie van regio Noord is het openluchtmuseum in 2025 op zaterdagavond geopend. In het licht van meer dan duizend stormlantaarns zijn de huisjes in ’t Zuiderzeedorp open, de ambachtslieden in touw en is er op de pleintjes en in de muziektent livemuziek.
In ongeveer 20 minuten wandelen we van het station naar de ingang van het museum. Dit keer niet door het centrum, maar we wandelen onder De Drommedaris door en langs de haven. De Ketenpoort is gebouwd in 1540 als stadspoort, onderdeel van de stadsmuur die Enkhuizen toen omringde. Ook was het een verdedigingstoren die waakte over de havens van de stad en uitzicht had op de toenmalige Zuiderzee.
Wij wandelen het museum in en onze eerste stop is bij het ouderwetse snoepwinkeltje.
Het Zuiderzeemuseum is het hele jaar geopend. Het buitenmuseum is geopend van medio maart tot en met oktober en tijdens het evenement Zuiderlicht, dat wij in 2022, 2023 en 2024 bezochten. (Klik op de jaartallen voor het verslag)
De snoepjes lijken voor het grijpen te liggen, maar zitten achter slot en grendel. Wil je een keer genieten van de ouderwetse snoepjes, ga dan eens langs bij het kleinste snoepwinkeltje van Nederland. Bram en Aagje is gevestigd in het plaatsje De Rijp. Het dorp De Rijp is zeker een bezoek waard. In De Rijp vind je nog de resten van de walvisvaart. Maar ook informatie over de bekende Rijper Jan Adriaanszoon Leeghwater. Jan Adriaanszoon Leeghwater heeft ervoor gezorgd dat een aantal meren in de buurt van de Rijp werd drooggelegd. De bekendste zijn de Purmer, de Wormer, de Schermer en de Beemster. De Beemster is sinds 1999 UNESCO-werelderfgoed.
Er worden diverse oude ambachten uitgevoerd in het Zuiderzeemuseum. Met belangstelling zien we hoe een visser het net boet. “Netten boeten” is de vissersterm voor het repareren van een visnet met een speciale techniek, waarbij beschadigde mazen worden hersteld met een boetnaald, iets wat vroeger veel tijd kostte en essentieel was om geen inkomsten te verliezen door wegzwemmende vis. In onze vlog onder aan deze pagina zie je de visser aan het werk. Tijdens het gesprek met de visser blijkt dat hij niet aan het boeten is, maar aan het breien. Onder breien wordt verstaan het maken van nieuwe netten. Kinderen van vissers moesten voordat zij naar school gingen het garen op de klossen doen, zodat vader of moeder de netten konden breien.
Er is een oudhollandse kermis met een zwanenzweefmolen, luchtschommel, carrousel, kop van jut, rups en schiettent.
De toegang tot de attracties is gratis, maar er staan lange rijen om een rondje in de attracties te maken.
Even verderop jeugdsentiment voor ons. We staan bij de Rups. Een rupsbaan of kortweg rups is een ouderwetse kermisattractie. De attractie bestaat uit een carrousel met tweepersoonskarretjes op een golvend railtraject. Door de snelheid van de karretjes en de daarbij optredende middelpuntvliedende kracht worden de twee personen naar elkaar toe geduwd. Als de karretjes eenmaal op snelheid zijn, gaat er een zeil over de karren, zodat toeschouwers niet meer kunnen zien wat er in de wagens gebeurt. Door deze twee aspecten was en is de attractie altijd erg in trek bij verliefde stellen.
Ook voor een natje en droogje wordt gezorgd. Deze zijn overigens niet gratis.
De rondvaartboten varen ook, ons lijkt het een koude bedoening op het water.
De Vogelhoeksmolen, een achtkantige bovenkruier, is afkomstig uit het Friese Hemelum en stond oorspronkelijk aan de rand van de Vogelhoekspolder. Vanaf het midden van de negentiende eeuw tot 1947 maalde deze het water uit op de Morra. De houten vijzel van de molen draait in een bak en schroeft het water als het ware omhoog. In 1947 verving een gemaal deze molen, die daarna snel in verval raakte. In 1984 is de molen verplaatst naar het Zuiderzeemuseum.
De huizen zijn verlicht. Niet alle huisjes zijn open, maar door het verlichte raam kun je toch nog een blik werpen in de gesloten huizen.
De kalkovens worden vanavond gestookt. De kalkovens komen uit Akersloot en werden steen voor steen afgebroken en in 1978 herbouwd in het Zuiderzeemuseum. De vrijwilliger die hier een demonstratie geeft, heeft het zweet op zijn voorhoofd. Een warm klusje.
Het buitenmuseum is opgedeeld in vijf verschillende buurten. Centraal staat een dorp, aangelegd naar situaties van dorpen rond de Zuiderzee met voornamelijk authentieke panden uit het voormalige Zuiderzee- en Waddengebied.
Is het de moeite waard om het Zuiderzeemuseum tijdens dit evenement te bezoeken? Wij vonden het de moeite waard. Wil je bewegende beelden van ons bezoek bekijken? Bekijk dan de vlog op ons YouTube-kanaal. Vind je de video leuk? Geef ons dan een duimpje. Wil je geen video meer missen? Abonneer je dan op ons kanaal. Je helpt ons daarmee om onze bekendheid op YouTube te vergroten.